آدرس ایمیل خود را وارد نمایید
ثبت
پیام خود را بنویسید
جلد 19، شماره 1 - ( مجله علمی بیماری های پستان ایران 1405 )
جلد 19 شماره 1 صفحات 125-107 |
برگشت به فهرست نسخه ها
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Sajadian A, ghamarzad shishavan N, Raji Lahiji M, Heydari L, Anbiaee R, Omranipour R, et al . Sexual health and body image in breast cancer survivors: a prospective, multicenter, 5-year longitudinal study. ijbd 2026; 19 (1) :107-125
URL: http://ijbd.ir/article-1-1241-fa.html
URL: http://ijbd.ir/article-1-1241-fa.html
سجادیان اکرم، قمرزاد شیشوان ندا، راجی لاهیجی مهسا، حیدری لیلا، انبیایی رباب، عمرانی پور رامش، و همکاران.. عملکرد جنسی و تصویر بدنی در میان زنان مبتلا به سرطان پستان پس از تکمیل درمان: یک مطالعه طولی پنج ساله. بیماریهای پستان ایران. 1405; 19 (1) :107-125
اکرم سجادیان*1 
، ندا قمرزاد شیشوان2 ، مهسا راجی لاهیجی2 ، لیلا حیدری2 ، رباب انبیایی3 ، رامش عمرانی پور4 ، ناهید نفیسی5 ، فرشید علاءالدینی6
، ندا قمرزاد شیشوان2 ، مهسا راجی لاهیجی2 ، لیلا حیدری2 ، رباب انبیایی3 ، رامش عمرانی پور4 ، ناهید نفیسی5 ، فرشید علاءالدینی6
1- گروه پژوهشی کیفیت زندگی سرطان، مرکز تحقیقات سرطان پستان، پژوهشکده سرطان معتمد، جهاد دانشگاهی(ACECR)، تهران، ایران ، assajadi@yahoo.com
2- گروه پژوهشی کیفیت زندگی سرطان، مرکز تحقیقات سرطان پستان، پژوهشکده سرطان معتمد، جهاد دانشگاهی(ACECR)، تهران، ایران
3- گروه پرتو انکولوژی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران
4- گروه جراحی انکولوژی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران و گروه پژوهشی بالینی، مرکز تحقیقات سرطان پستان، پژوهشکده سرطان معتمد، جهاد دانشگاهی (ACECR)، تهران، ایران
5- گروه جراحی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران
6- مرکز تحقیقات مدیریت سلامت در اجتماعات جمعی، جمعیت هلال احمر جمهوری اسلامی ایران، تهران، ایران
2- گروه پژوهشی کیفیت زندگی سرطان، مرکز تحقیقات سرطان پستان، پژوهشکده سرطان معتمد، جهاد دانشگاهی(ACECR)، تهران، ایران
3- گروه پرتو انکولوژی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران
4- گروه جراحی انکولوژی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران و گروه پژوهشی بالینی، مرکز تحقیقات سرطان پستان، پژوهشکده سرطان معتمد، جهاد دانشگاهی (ACECR)، تهران، ایران
5- گروه جراحی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران
6- مرکز تحقیقات مدیریت سلامت در اجتماعات جمعی، جمعیت هلال احمر جمهوری اسلامی ایران، تهران، ایران
چکیده: (260 مشاهده)
مقدمه: مبتلایان به سرطان پستان، سالها پس از تکمیل درمان با چالشهایی از جمله مشکلات روانشناختی و جنسی مواجه هستند. در مطالعه حاضر، به بررسی سلامت جنسی و تصویر بدنی در بهبودیافتگان سرطان پستان (BCS) طی 5 سال پس از تکمیل درمان پرداختیم.
روش بررسی: 1250 زن مبتلا به سرطان پستان از 5 مرکز اصلی ارجاع سرطان در تهران، ایران، حداکثر یک ماه پس از تکمیل درمانهای استاندارد و معمول سرطان، در مطالعه طولی آیندهنگر حاضر به شرکت در مطالعه دعوت شدند. اطلاعات دموگرافیک و بالینی شرکتکنندگان بلافاصه پس از تکمیل درمان و اطلاعات مربوط به تصویر بدنی و عملکرد جنسی آنها بهترتیب با استفاده از پرسشنامههای نگرانی درباره تصویر بدن (BICI) و پرسشنامه عملکرد جنسی زنان (FSFI) در سه فاز مطالعه بلافاصله، یک و پنج سال بعد از تکمیل درمان با مصاحبه چهره به چهره جمعآوری شد. ارتباط نمره عملکرد جنسی زنان و نارضایتی از تصویر بدنی با عوامل مختلف دموگرافیک با رگرسیون خطی، بررسی شد.
یافتهها: از 1115 بهبودیافته سرطان پستان در مرحله اول در مطالعه شرکت کردند، در مرحله دوم 1087 نفر و در مرحله سوم 856 نفر مطالعه را تا آخرین مرحله پیگیری (5 سال)، به اتمام رسانیدند. نمرات نارضایتی از تصویر بدنی، بلافاصله 11/95± 32/98، یک سال بعد 11/19± 28/79 و 5 سال بعد از تکمیل درمان 7/95± 22/73 گزارش شد و روند تغییرات در عملکرد جنسی زنان طی 5 سال پیگیری (به ترتیب بلافاصله، یک سال و 5 سال بعد از تکمیل درمان 7/88± 9/71، 8/14± 11/67 و 7/76± 10/14)، نشان دهنده بهبودی معنیدار در شاخصهای اختلال در تصویر بدنی و عملکرد جنسی، حین دوره پیگیری میباشد (P<0.001). کاهش معنیدار در میل جنسی از خرده مقیاسهای FSFI حین دوره پیگیری مشاهده شد (p<0.001). بهعلاوه، سن بالاتر در زمان تشخیص، افسردگی بالاتر در شروع مطالعه و استیج بالاتر بیماری با اختلال عملکرد جنسی شدیدتر همراه بود، در حالی که متأهل بودن با بهتر بودن عملکرد جنسی ارتباط داشت. با گذشت زمان از پایان درمان و سن بالاتر در زمان تشخیص، نارضایتی از تصویر بدنی کاهش یافت، در حالی که افسردگی در شروع مطالعه با افزایش نگرانی طولانیمدت از تصویر بدنی همراه بود.
نتیجهگیری: علیرغم بهبود تصویر بدنی و عملکرد کلی جنسی، با توجه به کاهش میل جنسی طی دوره پیگیری و نیز نقش افسردگی بلافاصله پس از تکمیل درمان در اختلال عملکرد جنسی و نارضایتی از تصویر بدنی، لزوم مشاورههای روانشناختی در جهت کاهش افسردگی و نیز مشاورههای جنسی مداوم در دورههای پیگیری کوتاه و بلندمدت پس از درمان سرطان پستان آشکار میگردد.
روش بررسی: 1250 زن مبتلا به سرطان پستان از 5 مرکز اصلی ارجاع سرطان در تهران، ایران، حداکثر یک ماه پس از تکمیل درمانهای استاندارد و معمول سرطان، در مطالعه طولی آیندهنگر حاضر به شرکت در مطالعه دعوت شدند. اطلاعات دموگرافیک و بالینی شرکتکنندگان بلافاصه پس از تکمیل درمان و اطلاعات مربوط به تصویر بدنی و عملکرد جنسی آنها بهترتیب با استفاده از پرسشنامههای نگرانی درباره تصویر بدن (BICI) و پرسشنامه عملکرد جنسی زنان (FSFI) در سه فاز مطالعه بلافاصله، یک و پنج سال بعد از تکمیل درمان با مصاحبه چهره به چهره جمعآوری شد. ارتباط نمره عملکرد جنسی زنان و نارضایتی از تصویر بدنی با عوامل مختلف دموگرافیک با رگرسیون خطی، بررسی شد.
یافتهها: از 1115 بهبودیافته سرطان پستان در مرحله اول در مطالعه شرکت کردند، در مرحله دوم 1087 نفر و در مرحله سوم 856 نفر مطالعه را تا آخرین مرحله پیگیری (5 سال)، به اتمام رسانیدند. نمرات نارضایتی از تصویر بدنی، بلافاصله 11/95± 32/98، یک سال بعد 11/19± 28/79 و 5 سال بعد از تکمیل درمان 7/95± 22/73 گزارش شد و روند تغییرات در عملکرد جنسی زنان طی 5 سال پیگیری (به ترتیب بلافاصله، یک سال و 5 سال بعد از تکمیل درمان 7/88± 9/71، 8/14± 11/67 و 7/76± 10/14)، نشان دهنده بهبودی معنیدار در شاخصهای اختلال در تصویر بدنی و عملکرد جنسی، حین دوره پیگیری میباشد (P<0.001). کاهش معنیدار در میل جنسی از خرده مقیاسهای FSFI حین دوره پیگیری مشاهده شد (p<0.001). بهعلاوه، سن بالاتر در زمان تشخیص، افسردگی بالاتر در شروع مطالعه و استیج بالاتر بیماری با اختلال عملکرد جنسی شدیدتر همراه بود، در حالی که متأهل بودن با بهتر بودن عملکرد جنسی ارتباط داشت. با گذشت زمان از پایان درمان و سن بالاتر در زمان تشخیص، نارضایتی از تصویر بدنی کاهش یافت، در حالی که افسردگی در شروع مطالعه با افزایش نگرانی طولانیمدت از تصویر بدنی همراه بود.
نتیجهگیری: علیرغم بهبود تصویر بدنی و عملکرد کلی جنسی، با توجه به کاهش میل جنسی طی دوره پیگیری و نیز نقش افسردگی بلافاصله پس از تکمیل درمان در اختلال عملکرد جنسی و نارضایتی از تصویر بدنی، لزوم مشاورههای روانشناختی در جهت کاهش افسردگی و نیز مشاورههای جنسی مداوم در دورههای پیگیری کوتاه و بلندمدت پس از درمان سرطان پستان آشکار میگردد.
نوع مطالعه: كاربردي |
موضوع مقاله:
تشخیص، درمان، بازتوانی
دریافت: 1404/10/1 | پذیرش: 1404/12/25 | انتشار: 1405/1/5
دریافت: 1404/10/1 | پذیرش: 1404/12/25 | انتشار: 1405/1/5
فهرست منابع
1. Sheik Taheri A, Norouzi E, Sadoughi F. Developing a mobile-based self-care application for patients with breast cancer undergoing chemotherapy. Journal of Health Administration. 2019;22(4):35-49.
2. Sanaat Z, Dolatkhah R. Epidemiologic profile of breast cancer in Iran: a systematic review and meta-analysis. Clinical Epidemiology and Global Health. 2024;26:101537. [DOI:10.1016/j.cegh.2024.101537]
3. Smedsland SK, Vandraas KF, Bøhn SK, Dahl AA, Kiserud CE, Brekke M, et al. Sexual activity and functioning in long-term breast cancer survivors: exploring associated factors in a nationwide survey. Breast Cancer Research and Treatment. 2022;193(1):139-49. [DOI:10.1007/s10549-022-06544-0] [PMID] []
4. Maleki M, Mardani A, Ghafourifard M, Vaismoradi M. Qualitative exploration of sexual life among breast cancer survivors at reproductive age. BMC women's health. 2021;21(1):56. doi:10.1186/s12905-021-01212-9 [DOI:10.1186/s12905-021-01212-9] [PMID] []
5. shayan a, khalili a, rahnavardi m, masoumi sz. The relationship between sexual function and mental health of women with breast cancer. Avicenna Journal of Nursing and Midwifery Care. 2016;24(4):221-8. [DOI:10.21859/nmj-24042]
6. Garrusi B, Faezee H. How do Iranian women with breast cancer conceptualize sex and body image? Sexuality and Disability. 2008;26(3):159-65. [DOI:10.1007/s11195-008-9092-x]
7. Cobo-Cuenca AI, Martín-Espinosa NM, Sampietro-Crespo A, Rodríguez-Borrego MA, Carmona-Torres JM. Sexual dysfunction in Spanish women with breast cancer. PloS one. 2018;13(8):e0203151. [DOI:10.1371/journal.pone.0203151] [PMID] []
8. Shuib N. Sexual dysfunction, body image distress, and marital dissatisfaction in breast cancer patients of University Malaya Medical Center (UMMC): University of Malaya (Malaysia); 2014.
9. Shahid Sales S, Hasanzadeh M, Saggade SS, Al Davoud SA. Comparison of sexual dysfunction in women with breast cancer: case control study. Tehran Univ Med J (TUMJ). 2017;75(5):350-7.
10. Bagheri M, Mazaheri M. Body image and quality of life in female patients with breast cancer and healthy women. Journal of Midwifery and Reproductive Health. 2015;3(1):285-92.
11. Fobair P, Stewart SL, Chang S, D'Onofrio C, Banks PJ, Bloom JR. Body image and sexual problems in young women with breast cancer. Psycho‐Oncology: Journal of the Psychological, Social and Behavioral Dimensions of Cancer. 2006;15(7):579-94. [DOI:10.1002/pon.991] [PMID]
12. Falk Dahl CA, Reinertsen KV, Nesvold IL, Fosså SD, Dahl AA. A study of body image
13. in long‐term breast cancer survivors. Cancer. 2010;116(15):3549-57. [DOI:10.1002/cncr.25251] [PMID]
14. Vegunta S, Kuhle CL, Vencill JA, Lucas PH, Mussallem DM. Sexual health after a breast cancer diagnosis: addressing a forgotten aspect of survivorship. Journal of Clinical Medicine. 2022;11(22):6723. [DOI:10.3390/jcm11226723] [PMID] []
15. Fathi Aghdam G, Haghighat, Dorri S, Nazeri N, Ajorbandian A. The Comparison of Sexual Satisfaction and Body Image between Women with Breast Cancer after Treatment and Healthy Middle-Aged Women: A Cross-Sectional Study. Iranian Quarterly Journal of Breast Disease 2018;11(2):46-55. [DOI:10.30699/acadpub.ijbd..11.2.46]
16. Thakur M, Sharma R, Mishra AK, Gupta B. Body image disturbances among breast cancer survivors: A narrative review of prevalence and correlates. Cancer Research, Statistics, and Treatment. 2022;5(1):90-6. [DOI:10.4103/crst.crst_170_21]
17. Castillo Ecija H, Mension E, Cebrecos I, Anglès Acedo S, Castelo-Branco Flores C. Sexual function in breast cancer patients: a review of the literature. Clinical And Experimental Obstetrics & Gynecology, 2022, vol 49, num 6, p 134-141. 2022. [DOI:10.31083/j.ceog4906134]
18. Sajadian A, Raji LM, Hashemi E, Montazeri A, Anbiaee R, Omranipour R, et al. A prospective, multicenter, longitudinal study to evaluate the long-term quality of life and associated factors in breast cancer survivors, 5-year follow-up: A study protocol. 2024. [DOI:10.61186/ijbd.17.2.26]
19. Littleton HL, Axsom D, Pury CL. Development of the Body Image Concern Inventory. Behavior Research and Therapy. 2005;43(2):229-41. [DOI:10.1016/j.brat.2003.12.006] [PMID]
20. Pooravari M HM, Parija HA, Tabar SHSA. Psychometric properties of body image concern inventory in adolescent. Pajoohandeh Journal. 2014;19(4):189-99.
21. Ghassamia M, Asghari A, Safarinejad MR. Validation of psychometric properties of the Persian version of the Female Sexual Function Index. Urology Journal. 2013;10(2).
22. Fakhri A, Pakpour AH. The Female Sexual Function Index: translation and validation of an Iranian version. The journal of sexual medicine. 2012;9(2):514-23. [DOI:10.1111/j.1743-6109.2011.02553.x] [PMID]
23. Ismail SA, Abdel-Azim NE, Saleh MA, Mohamed AA, Yosef AH, Abbas AM. A new grading system for female sexual dysfunction based on the female sexual function index in Egyptian women: a cross-sectional study. African Health Sciences. 2021;21(2):835-41. [DOI:10.4314/ahs.v21i2.44] [PMID] []
24. Sajadian A, Ghamarzad Shishavan N, Raji Lahiji M, Anbiaee R, Omranipour R, Nafissi N, et al. Evaluation of long-term quality of life, anxiety, depression, and hope among Iranian breast cancer survivors: a prospective, multicenter, 5-year longitudinal study. Iranian Journal of Breast Diseases. 2026;18(4):102-23.
25. Ettridge K, Scharling-Gamba K, Millera C, Rodere D, Prichard I. Body image and quality of life in women with breast cancer: Appreciating the body and its functionality. Body Image. 2022:92-102. [DOI:10.1016/j.bodyim.2021.11.001] [PMID]
26. Mokhtari-Hessari P, Montazeri A. Health-related quality of life in breast cancer patients: review of reviews from 2008 to 2018. Health and quality of life outcomes. 2020;18(1):338. [DOI:10.1186/s12955-020-01591-x] [PMID] []
27. Collins KK, Liu Y, Schootman M, Aft R, Yan Y, Dean G, et al. Effects of breast cancer surgery and surgical side effects on body image over time. Breast cancer research and treatment. 2011;126(1):167-76.
https://doi.org/10.1007/s10549-010-1298-9 [DOI:10.1007/s10549-010-1077-7] [PMID]
28. Lovelace DL, McDaniel LR, Golden D. Long‐term effects of breast cancer surgery, treatment, and survivor care. Journal of midwifery & women's health. 2019;64(6):713-24. [DOI:10.1111/jmwh.13012] [PMID]
29. Nafissi N, Khayamzadeh M, Zeinali Z, Pazooki D, Hosseini M, Akbari MEJMEJoC. Epidemiology and histopathology of breast cancer in Iran versus other Middle Eastern countries. 2018;9(3):243-51.
30. Chang Chun-Pin HTF, Snyder J. Breast Cancer Survivorship and Sexual Dysfunction: a Population-based Cohort Study. Breast Cancer Res Treat. 2023;200(1):103-13. [DOI:10.1007/s10549-023-06953-9] [PMID] []
31. Nimbi F, Magno S, Agostini L, Di Micco A, Maggiore C, De Cesaris B, et al. Sexuality in breast cancer survivors: sexual experiences, emotions, and cognitions in a group of women under hormonal therapy. Breast Cancer. 2022;29(3):419-28. [DOI:10.1007/s12282-021-01320-2] [PMID]
32. Ganz P. A KADAA, Belin T.R, Meyerowitz B.E, H. Rowland J.H. Predictors of Sexual Health in Women After a Breast Cancer Diagnosis. J Clin Oncol. 1999;17:2371-80. [DOI:10.1200/JCO.1999.17.8.2371] [PMID]
33. Gail A.G., LP, Laura Z., Ganz P. Factors related to sexual function in postmenopausal women with a history of breast cancer. Menopause. 2001;8(2). [DOI:10.1097/00042192-200103000-00006] [PMID]
34. Vitorino CN, Omodei MS, De Souza RC, Nahas GP, de Araújo Brito Buttros D, Carvalho-Pessoa E, et al. Assessment of sexual function in postmenopausal breast cancer survivors. Sexual Medicine. 2024;12(3):qfae035. [DOI:10.1093/sexmed/qfae035] [PMID] []
35. Paterson CL, Lengacher CA, Donovan KA, Kip KE, Tofthagen CS. Body image in younger breast cancer survivors: a systematic review. Cancer nursing. 2016;39(1):E39-E58. [DOI:10.1097/NCC.0000000000000251] [PMID] []
36. Avis N.E JA, Canzona M.R, Levine B.J. Sexual Functioning Among Early Post-Treatment Breast Cancer Survivors. Support Care Cancer. 2018;26(8):2605-13.1;12:611954. doi:10.3389/fpsyg.2021.611954 [DOI:10.3389/fpsyg.2021.611954] [PMID] []
37. Gilbert P. An evolutionary approach to emotion in mental health with a focus on affiliative emotions. Emotion Review. 2015;7(3):230-7. DOI:10.1177/1754073915576552 [DOI:10.1177/1754073915576552]
38. Troop NA, Beadle ES. Self-Compassion, Body Compassion, and Body Image. In The Palgrave Handbook of Positive Psychology and Health, 2025 Jul 9 (pp. 487-513). Cham: Springer Nature Switzerland. http://dx.doi.org/10.1007/978-3-031-89095-6_20 [DOI:10.1007/978-3-031-89095-6_20]
39. Li X, Liu Q, Yang Y, Wang X, Zhou G. Efficacy of an Online Self-compassion Group Intervention for Sexual Minority Men Living with HIV: A Pilot Randomized Controlled Trial. AIDS and Behavior. 2025 May;29(5):1540-52. doi:10.1007/s10461-025-04624-y [DOI:10.1007/s10461-025-04624-y] [PMID]
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
